Papież Leon XIV podpisuje list apostolski z okazji 60. rocznicy wydania Gravissimum Educationis

Podpisanie listu apostolskiego w sprawie edukacji

Papież Leon XIV uczestniczył w poniedziałkowej uroczystości, podczas której studenci uniwersytetów papieskich zebrali się z okazji Jubileuszu Świata Edukacji. W ramach tego wydarzenia papież Leon podpisał list apostolski. Celem listu było uczczenie 60. rocznicy Gravissimum Educationis oraz refleksja nad aktualnym znaczeniem deklaracji soborowej i wyzwaniami stojącymi przed edukacją, zwłaszcza w szkołach i uniwersytetach katolickich. List zostanie opublikowany 28 października 2022 r.

Po podpisaniu dokumentu papież odprawił Mszę św. w Bazylice św. Piotra, wykorzystując w homilii głębokie znaczenie pielgrzymkowego charakteru jubileuszu. Papież wyjaśnił, że „jedynym sposobem, aby zrozumieć swoje życie, jest przeżywanie go jak podróży”. Wyjaśnił również symbolikę przejścia przez Święte Drzwi i to, jak reprezentuje ono wiarę, podobnie jak życie, nie jako statyczne doświadczenie, ale raczej jako ciągłe przechodzenie od śmierci do życia, od niewoli do wolności, reprezentujące tajemnicę paschalną. Papież zachęcał do ciągłej odnowy i nadziei w naszym życiu.

Szersza perspektywa

Odnosząc się do swoich uczniów i ich wykształcenia, papież Leon poruszy temat łaski i jej ogromnego wpływu na nasze życie. Odpowiedział, przedstawiając kompleksową wizję, która pozwala spojrzeć dalej, poza horyzont...

W Ewangelii Łukasza (13:10-17) Jezus uzdrowił kobietę, która cierpiała na dolegliwość powodującą, że przez 18 lat była zgarbiona. Papież porównał uzdrowienie kobiety do daru wiedzy. Powiedział, że fizyczna dolegliwość kobiety reprezentowała duchowe i intelektualne więzienie. Nie była ona w stanie pojąć niczego poza sobą samą lub własnymi doświadczeniami, ideami, przekonaniami i planami. Papież stwierdził: „Kiedy ludzie nie potrafią szukać odpowiedzi poza sobą, stają się więźniami i niewolnikami samych siebie i nie są w stanie podejmować rozsądnych decyzji”.

Prawdziwa edukacja może zatem stać się środkiem wyzwolenia; tak jak Jezus podniósł kobietę z jej upadku, tak nauka podnosi ducha ludzkiego, leczy egocentryzm jednostek i daje im coraz lepsze zrozumienie szerszego obrazu życia, w tym jego tajemnic, natury prawdy i tego, jak wpisujemy się w układankę ludzkości. Według słów papieża „ten, kto uczy się z książek, zostaje „podniesiony” i zyskuje szerszą wizję i perspektywę, aby odzyskać spojrzenie, które nie jest skierowane w dół, ale w górę: ku Bogu, ku innym, ku tajemnicy życia”.

Harmonijna relacja między wiarą a rozumem

Papież Leon martwił się, że współczesna ludzkość bardzo dobrze zna wszystkie drobne szczegóły dotyczące rzeczywistości, ale ma trudności z uzyskaniem szerszej perspektywy, która pomogłaby jej połączyć to, co wie, z tym, co ma znaczenie. W odpowiedzi na tę fragmentację poprosił uczonych o przywrócenie równowagi między intelektem a duchem, koncepcji reprezentowanej przez takie osoby, jak Augustyn, św. Tomasz z Akwinu, Teresa z Avila i Edith Stein.

Podkreślił, że „Kościół potrzebuje spójnej perspektywy na teraźniejszość i przyszłość”, zachęcając studentów i wykładowców, aby upewnili się, że ich prace naukowe nie są tylko abstrakcyjnymi ćwiczeniami akademickimi, ale także sposobem na zmianę życia, wzbogacenie wiary i dawanie świadectwa Ewangelii.

Edukacja jako wyraz miłości

Według papieża nauczyciel dokonuje prawdziwego aktu miłosierdzia. Opisał, w jaki sposób nauczanie jest podobne do cudu opisanego w Ewangelii, który podnosi innych na duchu i pomaga im stać się tym, kim zostali stworzeni, a także rozwijać świadome sumienie i zdolność krytycznego myślenia. Stwierdził, że uniwersytety papieskie powinny kontynuować przykład Jezusa, który jest „aktem miłosierdzia wykonywanym poprzez naukę”.

Twierdził, że czuje się zobowiązany zarówno jako naukowiec próbujący zaspokoić nasze pragnienie wiedzy, jak i jako osoba, która ma silne pragnienie poszukiwania i poznawania prawdy. „Pragnienie prawdy, sensu, jest podstawowym obowiązkiem wszystkich ludzi. Jeśli nie będziemy go pielęgnować, czeka nas zniszczenie, a może nawet śmierć”.

Podróż ku poczuciu przynależności i optymizmowi

Na zakończenie homilii papież Leon przypomniał zgromadzonym, że poszukiwanie prawdy prowadzi nie tylko do odkrycia wiedzy, ale także daje poczucie przynależności. Cytował słowa św. Pawła: „Nie otrzymaliście bowiem ducha niewoli, byście się znów bali, ale otrzymaliście Ducha przybrania za synów” (Rz 8, 15). Wyraził przekonanie, że poprzez naukę i badania można powrócić do ostatecznej prawdy naszego istnienia, którą jest to, że wszyscy jesteśmy częścią rodziny kochającego Ojca, który ma plan dla naszego indywidualnego życia.

W swoich końcowych refleksjach papież zachęca wszystkich pracujących w środowisku akademickim, aby dawali przykład tego, co oznacza być „mężczyznami i kobietami, którzy patrzą na zewnątrz i nie są zajęci sobą”, dzieląc się „radością i pociechą Ewangelii” poprzez swoją pracę z innymi.